डॉ. वैशाली एम. बडगुजर यांना Ph.D.; Gold Medal सह शैक्षणिक, संशोधन, अध्यापन व लेखन क्षेत्रात उल्लेखनीय यश
यावल येथे अखिल भारतीय बडगुजर समाज महासमिती व शिक्षण समिती यांच्यावतीने विद्यार्थ्यांचा गुणगौरव व पारितोषिक सोहळा दि. 16 ऑगस्ट 2026 आयोजित करण्यात आला यावेळी रावेर-यावल मतदार संघाचे आमदार दादासो.अमोल हरिभाऊ जावळे कार्यक्रमात उपस्थित राहून विद्यार्थ्यांना प्रशस्तीपत्र व पारितोषिक (ट्रॉफी) देऊन गौरविण्यात आले, तसेच यावेळी “A Textbook of MODERN PHARMACEUTICAL ANALYTICAL TECHNIQUES” लेखिका सौ.वैशाली.एम.बडगुजर यांच्या पुस्तकाचे प्रकाशन केले व त्यांचाही गुलाबपुष्प देऊन सत्कार करण्यात आला.मेहनत, जिद्द, सातत्य आणि ज्ञानाची अखंड साधना यांना यशाची जोड मिळाली की उल्लेखनीय कामगिरी घडते, याचे प्रेरणादायी उदाहरण म्हणजे डॉ. वैशाली एम. बडगुजर. फार्मसी शिक्षण, संशोधन, अध्यापन आणि शैक्षणिक लेखन या क्षेत्रांत उल्लेखनीय योगदान देत त्यांनी Kavayitri Bahinabai Chaudhari North Maharashtra University (KBCNMU), Jalgaon येथून Doctor of Philosophy (Ph.D.) – Faculty of Science and Technology, Pharmacy ही पदवी यशस्वीरीत्या संपादन केली आहे. त्यांना 9 फेब्रुवारी 2026 रोजी अंतिम Ph.D. अधिसूचना प्राप्त झाली.
त्यांचे संशोधनकार्य Shirpur Education Society’s R. C. Patel Institute of Pharmaceutical Education & Research, Shirpur, Dist. Dhule येथे झाले असून Dr. Pritam S. Jain (M. Pharm., Ph.D.) हे त्यांच्या संशोधनाचे मार्गदर्शक आहेत. त्यांच्या या यशामुळे त्यांच्या कुटुंबीयांसह सहकारी, विद्यार्थी आणि फार्मसी क्षेत्रात आनंदाचे वातावरण आहे.
या यशामागे कुटुंबीयांचे अमूल्य योगदान
डॉ. वैशाली एम. बडगुजर यांच्या या उल्लेखनीय शैक्षणिक आणि संशोधनात्मक यशामागे त्यांच्या कुटुंबीयांचे अखंड प्रोत्साहन, प्रेम, विश्वास, त्याग आणि पाठबळ यांचा मोठा वाटा आहे. त्या स्वतः आपल्या या यशाचे संपूर्ण श्रेय आपल्या कुटुंबीयांना, आप्तेष्टांना आणि शुभचिंतकांना देतात.
विशेषतः त्यांचे सासरे स्वर्गीय डॉ. चंद्रशेखर श्रीधर पवार, सासू श्रीमती रोहिणी चंद्रशेखर पवार, पती श्री. क्रुणाल चंद्रशेखर पवार, वडील श्री. मधुकर पंडित बडगुजर आणि आई सौ. सुरेखा मधुकर बडगुजर यांनी त्यांच्या शैक्षणिक, संशोधनात्मक आणि व्यावसायिक प्रवासात सातत्याने दिलेले प्रोत्साहन व आधार अत्यंत मोलाचा ठरला.
तसेच त्यांचे नातेवाईक अॅडव्होकेट श्री. सुरेश डी. बडगुजर, त्यांचे भाऊ-बहिणी आणि सर्व आप्तेष्ट यांनी वेळोवेळी दिलेले मार्गदर्शन, प्रोत्साहन, शुभेच्छा आणि सहकार्य यामुळे हा यशस्वी प्रवास अधिक बळकट झाला. त्यांच्या या यशात कुटुंबातील प्रत्येक सदस्याच्या प्रेमाचा, विश्वासाचा आणि त्यागाचा मोलाचा वाटा आहे.
स्वर्गीय सासरे डॉ. चंद्रशेखर श्रीधर पवार यांच्या स्मृतींना अभिवादन करत, त्यांच्या आशीर्वादाचे स्मरण हे या यशाच्या क्षणी विशेष भावनिक आणि अभिमानाचा विषय आहे.
औषधांच्या विश्लेषणात्मक संशोधनाला नवी दिशा देणारे Ph.D. संशोधन
डॉ. बडगुजर यांच्या Ph.D. संशोधन प्रकल्पाचा विषय —
“Development and Validation of Chromatographic and Spectroscopic Methods for the Quantitative Determination of Idelalisib (Anticancer Drug), Empagliflozin (Antidiabetic Drug), and Lorcaserin (Anti-obesity Drug)”
या संशोधनामध्ये Idelalisib, Empagliflozin आणि Lorcaserin या महत्त्वपूर्ण औषधांचे अचूक विश्लेषण, शुद्धता, परिणामकारकता आणि स्थिरता तपासण्यासाठी आधुनिक विश्लेषणात्मक पद्धती विकसित करण्यात आल्या.
निवडलेल्या औषधांचे रासायनिक गुणधर्म, विघटनाची प्रक्रिया आणि स्थिरता यांचा अभ्यास करून सोप्या, अचूक, पुनरुत्पादक, विश्वासार्ह आणि किफायतशीर विश्लेषणात्मक पद्धती विकसित करणे हा या संशोधनाचा प्रमुख उद्देश होता.
संशोधनामध्ये RP-HPLC आणि RP-HPTLC या स्थिरता दर्शविणाऱ्या पद्धती विकसित व प्रमाणित करण्यात आल्या. Bulk Drug तसेच Tablet Formulation यांचा अभ्यास करण्यात आला. औषधांमध्ये होणाऱ्या विघटनाचा अभ्यास करण्यासाठी Forced Degradation Studies यशस्वीरीत्या पूर्ण करण्यात आल्या.
विकसित पद्धतींचे ICH Q2(R1), USP, IUPAC, AOAC आणि FDA (CDER) यांच्या मार्गदर्शक तत्त्वांनुसार प्रमाणीकरण करण्यात आले. यामध्ये Accuracy, Precision, Linearity, Specificity, LOD आणि LOQ यांसारख्या महत्त्वपूर्ण बाबींचा अभ्यास करण्यात आला.
संशोधनातून विकसित करण्यात आलेल्या RP-HPLC आणि RP-HPTLC पद्धती अचूक, संवेदनशील, विशिष्ट, विश्वासार्ह, जलद आणि पुनरुत्पादक असल्याचे सिद्ध झाले. त्यामुळे औषधांच्या संशोधन, गुणवत्ता नियंत्रण आणि औषधनिर्मिती उद्योगातील वापरासाठी या पद्धती उपयुक्त ठरू शकतात.
M. Pharmacy मध्ये उत्कृष्ट कामगिरी; 2016 मध्ये Gold Medal
डॉ. वैशाली एम. बडगुजर यांनी 2016 मध्ये M. Pharmacy (Quality Assurance) मध्ये 81.07 टक्के गुणांसह प्रथम श्रेणी व विशेष प्रावीण्य मिळविले. त्यांच्या उत्कृष्ट शैक्षणिक कामगिरीबद्दल त्यांना KBCNMU, Jalgaon कडून Gold Medal प्रदान करण्यात आला.
त्यांच्या M. Pharm. अंतिम वर्षाच्या प्रकल्पाचा विषय —
“Development and Validation of Stability Indicating Assay Method for Tramadol HCl by RP-HPLC Method from Tablet and Bulk Formulation”
हा प्रकल्प Dr. P. P. Nerkar, Associate Professor, Department of Pharmaceutical Chemistry, R. C. Patel Institute of Pharmaceutical Education & Research, Shirpur यांच्या मार्गदर्शनाखाली पूर्ण करण्यात आला.
या प्रकल्पात Tramadol HCl या औषधाचे Bulk Drug आणि Tablet Formulation मधील अचूक प्रमाण निश्चित करण्यासाठी Stability-Indicating RP-HPLC Method विकसित व प्रमाणित करण्यात आली.
तत्पूर्वी 2015 मध्ये M. Pharmacy (Quality Assurance) प्रथम वर्षात 78.00 टक्के गुणांसह प्रथम श्रेणी व विशेष प्रावीण्य, 2014 मध्ये B. Pharmacy मध्ये 78.30 टक्के गुणांसह प्रथम श्रेणी व विशेष प्रावीण्य आणि तृतीय विद्यापीठ गुणवत्ता क्रमांक, तसेच 2011 मध्ये D. Pharmacy मध्ये 77.02 टक्के गुणांसह प्रथम श्रेणी व विशेष प्रावीण्य आणि महाविद्यालयातील प्रथम क्रमांक त्यांनी मिळविला. 2009 मध्ये H.S.C. मध्ये 77.83 टक्के गुणांसह प्रथम श्रेणी व विशेष प्रावीण्य मिळविले.
शैक्षणिक लेखन क्षेत्रातही भरीव योगदान
संशोधन आणि अध्यापनाबरोबरच डॉ. बडगुजर यांनी शैक्षणिक लेखनाच्या क्षेत्रातही महत्त्वपूर्ण योगदान दिले आहे. त्यांनी “A Textbook of Modern Pharmaceutical Analytical Techniques” या पुस्तकाचे प्रकाशन केले आहे.
हे पुस्तक Masters in Pharmacy (M. Pharmacy) विद्यार्थ्यांसाठी उपयुक्त असून ते Pharmacy Council of India (PCI) ने निर्धारित केलेल्या नवीन अभ्यासक्रमानुसार तयार करण्यात आले आहे. आधुनिक औषधीय विश्लेषण तंत्रज्ञान समजून घेण्यासाठी हे पुस्तक विद्यार्थ्यांसाठी तसेच अध्यापकांसाठी मार्गदर्शक ठरणारे आहे.
अशा प्रकारे संशोधन, अध्यापन आणि पाठ्यपुस्तक लेखन या तिन्ही क्षेत्रांमध्ये त्यांनी केलेले योगदान त्यांच्या शैक्षणिक कार्याचा व्यापक आवाका दर्शविते.
अध्यापन आणि औद्योगिक क्षेत्रातील अनुभव
डॉ. बडगुजर यांना औषधनिर्मिती उद्योग तसेच अध्यापन क्षेत्रातील समृद्ध अनुभव आहे.
Agio Pharmaceutical Pvt. Ltd., Pune येथे त्यांनी Quality Control Analyst म्हणून एक वर्ष काम केले. त्यानंतर Marathwada Mitra Mandal’s College of Pharmacy, Pune येथे Assistant Professor म्हणून दोन वर्षे सेवा बजावली. त्यानंतर Arunamai College of Pharmacy, Mamurabad येथे Assistant Professor म्हणून तीन वर्षे, Trimurti Institute of Pharmacy, Paldhi येथे Associate Professor म्हणून सहा महिने, तसेच PJBS’s Aaisaheb Shakuntalaji Jain College of Pharmacy and Research, Palaskheda (Bk.), Jamner येथे HoD आणि Associate Professor म्हणून एक वर्ष कार्य केले. सध्या त्या मागील दोन वर्षांपासून SSBT’s Institute of Pharmacy, Bambhori, Jalgaon येथे Associate Professor म्हणून कार्यरत आहेत.
संशोधन क्षेत्रातील भरीव योगदान
डॉ. बडगुजर यांनी औषधांच्या विश्लेषणात्मक संशोधनात सातत्याने योगदान दिले असून त्यांचे संशोधनपर लेख नामांकित नियतकालिकांमध्ये प्रकाशित झाले आहेत.
“Analytical Method Development and Validation of an RP-HPLC Method for Stability Indicating Determination of Idelalisib” हा त्यांचा संशोधन लेख Pharmaceutical Chemistry Journal, Springer, Volume 57, Issue 11 मध्ये प्रकाशित झाला आहे.
तसेच “Stability-Indicating RP-HPLC Method Development for the Determination of Empagliflozin” हा संशोधन लेख Asian Journal of Pharmaceutics, October–December 2024, Volume 18, Issue 4, pages 1223–1229 मध्ये प्रकाशित झाला आहे.
याशिवाय “A Concise Review Based on Advances in Analytical Techniques, Method Development, and Validation Protocols in Pharmaceutical Research” हा Review Paper International Journal of Pharmaceutical Sciences, 2024, Volume 2, Issue 3, pages 728–738 मध्ये प्रकाशित झाला आहे.
राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय परिषदांमध्ये सक्रिय सहभाग
संशोधनाचा प्रसार आणि ज्ञानाची देवाणघेवाण यासाठी डॉ. बडगुजर यांनी विविध राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय परिषदांमध्ये सक्रिय सहभाग घेतला आहे.
2013 मध्ये KBCNMU, Jalgaon येथे आयोजित Avishkar मध्ये त्यांनी “Comparative Study on Allopathic and Ayurvedic Drugs on Small Childhood Diseases” या विषयावर पोस्टर सादर केले.
तसेच “Recent Trends in Pharmacy and Future Scenario” या राष्ट्रीय परिषदेत त्यांनी सहभाग घेतला. आंतरराष्ट्रीय स्तरावर त्यांनी International Conference on Cutting Edge Technology (ICCET-2024), Importance and Awareness of Traditional and Alternative Medicine आणि Emerging Cutting-Edge Research and Innovations in Pharmaceutical, Life Sciences and Technology (ICERIPLST-2024) यांसारख्या परिषदांमध्ये सहभाग नोंदविला.
संशोधन सादरीकरणासाठी Young Women Scientist Award
डॉ. वैशाली एम. बडगुजर यांच्या संशोधन कार्याची आणखी एक उल्लेखनीय दखल म्हणजे Career Point University, Kota येथे आयोजित आंतरराष्ट्रीय परिषदेत त्यांनी आपल्या संशोधनाचे सादरीकरण केले. त्यांच्या उत्कृष्ट संशोधन सादरीकरणाची दखल घेत त्यांना “Young Women Scientist Award” प्रदान करण्यात आला.
हा पुरस्कार त्यांच्या संशोधनातील गुणवत्ता, नावीन्यपूर्ण दृष्टिकोन, विषयावरील प्रभुत्व आणि प्रभावी संशोधन सादरीकरणाची पावती मानला जातो. फार्मसी आणि औषधीय विश्लेषणाच्या क्षेत्रात संशोधन करताना मिळालेला हा सन्मान त्यांच्या शैक्षणिक आणि संशोधन प्रवासातील आणखी एक महत्त्वपूर्ण टप्पा ठरला आहे.
13 व 14 मार्च 2026 रोजी Career Point University, Kota येथे आयोजित “International Conference on Latest Trends and Innovations in AI and Machine Learning for Pharmaceutical, Biomedical and Life Sciences, Humanities, Management, and Technology” या आंतरराष्ट्रीय परिषदेतही त्यांनी सहभाग घेतला.
Patentद्वारे संशोधनाची आणखी एक ओळख
डॉ. बडगुजर यांच्या नावावर भारतीय Patent दाखल करण्यात आले असून त्याचा विषय आहे —
“Device for Detection of Breast Cancer by Mammography”
संशोधन, अध्यापन आणि नवोपक्रम या तिन्ही क्षेत्रांचा समतोल साधण्याची त्यांची क्षमता या Patentमधूनही अधोरेखित होते.
आधुनिक प्रयोगशाळा तंत्रज्ञानातील प्रावीण्य
डॉ. बडगुजर यांना UV आणि FTIR Spectrophotometer, Rotavapor आणि Microwave Oven यांसारखी प्रयोगशाळेतील उपकरणे हाताळण्याचा अनुभव आहे. तसेच Column Chromatography द्वारे संयुगांचे शुद्धीकरण व वैशिष्ट्यीकरण करण्याचे कौशल्य त्यांना आहे. HPLC, FTIR, NMR, GC आणि UV या विविध तंत्रांच्या साहाय्याने संयुगांचे वैशिष्ट्यीकरण करण्याचा त्यांना अनुभव आहे. त्या Maharashtra State Pharmacy Council, Mumbai येथे Registered Pharmacist म्हणून नोंदणीकृत आहेत.
संशोधन, गुणवत्ता नियंत्रण आणि नवोपक्रम हेच कार्यक्षेत्र
डॉ. बडगुजर यांच्या प्रमुख कार्यक्षेत्रांमध्ये Research and Development, Analytical Development Laboratory, Quality Assurance आणि Production यांचा समावेश आहे. त्यांनी “Interpretation of Organic Compounds using Spectroscopic Techniques” या विषयावरील पाच दिवसीय कार्यशाळेत सहभाग घेतला आहे. या कार्यशाळेचे आयोजन R. C. Patel Institute of Pharmaceutical Education & Research, Shirpur येथे करण्यात आले होते.
D. Pharmacy ते Ph.D. : यशाचा प्रेरणादायी प्रवास
D. Pharmacy → B. Pharmacy → M. Pharmacy → Gold Medal → Ph.D. → Young Women Scientist Award असा डॉ. वैशाली एम. बडगुजर यांचा शैक्षणिक व संशोधनात्मक प्रवास म्हणजे जिद्द, सातत्य, मेहनत आणि ज्ञानाच्या अखंड साधनेची प्रेरणादायी कहाणी आहे.
शैक्षणिक गुणवत्तेबरोबरच संशोधनातील सातत्य, औषधनिर्मिती उद्योगातील अनुभव, अध्यापनातील योगदान, शैक्षणिक लेखन, नवोपक्रम आणि नवीन तंत्रज्ञान आत्मसात करण्याची वृत्ती यामुळे त्यांनी फार्मसी क्षेत्रात स्वतःची वेगळी ओळख निर्माण केली आहे.
त्यांच्या Ph.D. पदवीप्राप्तीबद्दल तसेच Young Women Scientist Award मिळाल्याबद्दल कुटुंबीय, सहकारी, विद्यार्थी तसेच फार्मसी शिक्षण आणि संशोधन क्षेत्रातील मान्यवरांकडून अभिनंदन करण्यात येत आहे. त्यांच्या या यशामुळे त्यांच्या कुटुंबासह SSBT’s Institute of Pharmacy, Bambhori, Jalgaon या संस्थेच्या शैक्षणिक क्षेत्रातही अभिमानाची भर पडली आहे.
डॉ. वैशाली एम. बडगुजर यांचा हा प्रवास केवळ वैयक्तिक यशाची कहाणी नसून, “शिक्षणातून ज्ञान, ज्ञानातून संशोधन आणि संशोधनातून समाजोपयोगी योगदान” या विचाराला प्रत्यक्षात उतरविणारा प्रेरणादायी आदर्श आहे. त्यांच्या या यशामागे त्यांच्या कुटुंबीयांचे प्रेम, विश्वास, त्याग आणि सातत्यपूर्ण पाठबळ हीच सर्वात मोठी ताकद आहे. त्यांचे सासरे स्वर्गीय डॉ. चंद्रशेखर श्रीधर पवार, सासू श्रीमती रोहिणी चंद्रशेखर पवार, पती श्री. क्रुणाल चंद्रशेखर पवार, वडील श्री. मधुकर पंडित बडगुजर, आई सौ. सुरेखा मधुकर बडगुजर, नातेवाईक अॅडव्होकेट श्री. सुरेश डी. बडगुजर, भाऊ-बहिणी तसेच सर्व आप्तेष्टांच्या प्रेम, आशीर्वाद, मार्गदर्शन आणि सहकार्याबद्दल त्या मनःपूर्वक कृतज्ञ आहेत.
त्यांचा हा प्रवास विद्यार्थी, युवा संशोधक आणि फार्मसी क्षेत्रात उज्ज्वल भविष्य घडवू इच्छिणाऱ्या नव्या पिढीसाठी निश्चितच प्रेरणादायी ठरणारा आहे.
डॉ. वैशाली एम. बडगुजर यांचेबअखिल भारतीय युवक समिती, बडगुजर. इन, प्राऊड ग्रुप, बडगुजर युवा संगठन सुरत, 👣जय चांमुडा माता हिरकणी ग्रुप👣 यांच्या कडून हार्दिक अभिनंदन व भावी वाटचालीस शुभेच्छा!
🌹🌹
डॉ. वैशाली एम. बडगुजर – 94035 74104
डॉ. वैशाली एम. बडगुजर – 94035 74104
Leave a Reply